Dharmaveergad — Attraction in Maharashtra

Bahadurgad is basically a land fort. It is situated in the base village itself. Many ruined structures are scattered in the village. There are two doors for the fort. One which opens in the village itself; which is still in a good condition, while the other is at the end of the fort. We should enter the fort from the village itself. As we enter we can see 5 feet tall statue of Maruti standing proudly as well as a temple of Bhairavnath. Special feature of the fort is, there is a group of 5 Temples which was built in Yadav period and the temple of Bhairavnath is one of them. But the temples are not maintained in good condition. Because of the coloring work done on the Bhairavnath temple, it has lost its structural beauty. In front of the temple many structures are seen like Virgal, Satigal, several Cannon Balls, a Deepmal and a statue of Shiva. Start along with the fencing. As you move forward you can see many devastated structures of , some of them are even hidden in shrubs. The fencing at the backside of the fort is ruined. From here you can see a view of Bhima river bank. A little further and you enter the fort. Here is a 2 storied palace of Aurangzeb. It is said that Aurangzeb and Sambhaji Raje meet at this palace. You need around 3 hours to see the fort completely. Then return from the same way. Before traveling back, you can see the Shiddhtek Temple, Rashin Temple and the Swinging Towers (Halte Manore). Ways To Reach :      This fort is situated around 20kose away from Shreegondh village in Ahmednagar. This fort was built by Bahadurkhan in Pedgoan village.

1. Pune-Daund :      First you have to reach Daund Phata which is 90kms. away from Pune on Pune-Satara Highway. Just before Daund, there is a way to Shreegondh village. On the way you have to cross a bridge on Bhima river to reach Pedgoan village. It will take around four hours to reach Pedgoan village from Pune.
2. Pune-Bhigavan :      Bhigavan village is situated on Pune-Satara Highway. From Bhigavan move towards Rasshin-Siddahtek road. Pedgoan village is 25km away from Rasshin village. Accommodation Facility :      Besides monsoon season, 15-20 people can accommodate themselves in the temple. Food Facility :      One should make arrangements for foodstuffs. Drinking Water Facility :      Water facility is available in front of the Goddess Temple. Time To Reach :      Pune-Daund: 4...

#धर्मविरगड# यावन रावन की सभा संभू बंध्यो बजरंग । लहू लसत सिंदूरसम खुब खेल्यो रनरंग ।। जो रवि छवि लछत ही खद्योत होत बदरंग । त्यो तुव तेज निहारी ते तखत त्यज्यो अवरंग ।।

हे राजन, ज्या प्रकारे हनुमानाला रावणाच्या सभेत आणण्यात आले तसेच तुम्हाला या सभेत आणलंय. जसा हनुमानाचा देह सिंदूरचर्चित होता तसाच तुमचा देह ही रणांगणातील रक्तानं लाल आहे. सूर्य उगवल्यावर काजव्यांचे तेज नष्ट होते त्याच प्रमाणे पहा , हे राजन, तुम्हाला बघताच औरंगा ने आपल्या तख्ताचा त्याग करुन समोर गुडघे टेकले._

#इतिहास :- पेडगावचा भूईकोट किल्ला देवगिरीच्या यादवांच्या काळात अस्तित्वात होती. किल्ल्यातील शिवमंदिर त्याची साक्ष देत आजही उभी आहेत. यादवांकडून किल्ला निजामशाहाच्या ताब्यात गेला. निजामशाहीचा पाडाव झाल्यावर हा किल्ला मोगलांच्या ताब्यात होता. मोगलांचा सरदार बहादूरशहा कोकलताश हा औरंगजेबाचा दुध भाऊ होता. दक्षिणेचा सुभेदार असतांना त्याचा तळ पेडगावला होता. त्याने पेडगावच्या किल्ल्याची डागडूजी करुन या किल्ल्याचे नाव बहादूरगड ठेवले.

इसवीसन १६७४ मध्ये बहादुरगडावर २०० अस्सल अरबी घोडे आल्याची खबर छ. शिवाजी महाराजांना मिळाली. त्यांनी गमिनी कावा या युध्दतंत्राचा सुयोग्य वापर करुन गडावर हल्ला करण्याची योजना आखली. या मोहिमेचा प्रमुखाने सैन्याचे दोन भाग केले. सैन्याची एक तुकडी भल्या सकाळी बहादूरगडावर चालून गेली. बहदूरखानाने पेडगावातले मोगल सैन्य गोळा केले आणि मराठ्यांवर चालून गेला. थोडावेळ हातघाईची लढाई झाल्यावर मराठ्यांनी अचानक माघार घेतली आणि मराठ्यांचे सैन्य पळायला लागले. मराठे पळत आहेत हे पाहून मुघल सैन्याला चेव आला आणि त्यांनी त्यांचा पाठलाग करायला सुरुवात केली. मराठ्यांनी मोगल सैन्याला पेडगाव पासून जवळजवळ २५ कोस लांब नेले. अशा प्रकारे किल्ल्यातल्या मोगल सैन्याचे मराठ्यांनी दोन भाग केले. मोगल सैन्य लांब गेल्याची खात्री झाल्यावर मराठ्यांच्या सैन्याच्या दुसर्‍या मोठ्या तुकडीने किल्ल्यावर हल्ला केला आणि किल्ल्यातील घोडे,. खजिना आणि सामान घेउन पोबारा केला. किल्ल्यातेल तंबू जाळून टाकले.

छत्रपते संभाजी महाराज आणि कवी कलश यांना मोगल सैन्याने संगमेशवर जवळ कैद केले. दिनांक १५ फ़ेब्रुवारी १६८९ रोजी त्या दोघांना बहादूरगडावर आणण्यात आले. तिथे त्यांची उंटावरुन धिंड काढण्यात आली.

इसवीसन १७५१ मध्ये सदाशिवराव भाऊ पेशव्यांनी हा किल्ला जिंकून घेतला. त्यानंतर इंग्रजांनी तो मराठ्यांकदून जिंकून घेतला पेडगावाच्या वस्तीतून थेट किल्ल्याच्या प्रवेशव्दारा पर्यंत खाजगी वहानाने जाता येते. प्रवेशव्दाराच्या अगोदर डाव्या बाजूला हनुमानाची ४ फ़ुटी मुर्ती एका देवळीत ठेवलेली आहे. मुर्तीच्या पायाखाली पनवती आहे. याठिकाणी एक छोटी गणेश मुर्ती आहे. गावत किंवा किल्ल्यात सापडलेल्या एखाद्या समाधी वरील दगडाअवर कोरलेली पावले आणि छोट्या पिंडी येथे ठेवलेल्या आहेत. किल्ल्याचे गावाकडील प्रवेशव्दार उत्तराभिमुख आहे. भव्य प्रवेशव्दाराची कमान शाबूत आहे. प्रवेशव्दाराच्या बाजूचे बुरुज मात्र ढासळलेले आहेत. किल्ल्यात प्रवेश केल्यावर उजव्या बाजूला भैरवनाथाचे मंदिर आहे. हे मंदिर गावकर्‍यांच्या ताब्यात असल्याने जून्या मंदिरावर नवा सिमेंत कॉंक्रीटचा कळस चढवलेला आहे. मंदिराला आणि कळसाला ऑईलपेंटने रंगवून त्याची मुळ शोभा घालवून टाकलेली आहे. मूळ मंदिर यादवकालिन असून दगडात बांधलेले आहे. मंदिराची ओसरी, सभामंडप, अंतराळ आणि गर्भगृह अशी रचना आहे. ओसरी २ खांब २ अर्ध खांभांवर तोललेली आहे. ओसरीत डाव्या बाजूच्या भिंतीला टेकून हनुमानाची ३ फ़ूटी मुर्ती आणि गणपतीची दोन फ़ुटी मुर्ती आहे. सभामंडप ४ पूर्ण खांब आणि ४ अर्धखांबांवर तोललेला आहे. गर्भगृहात पिंड आहे. मंदिरा समोरील दिपमाळे खाली अनेक जुन्या मुर्ती ठेवलेल्या आहेत. त्यात उमा महेश्वर, विष्णू, सर्पशिळा सतीचा हात, समाधीचे दगड, कोरीव दगड, दोन स्त्रीयांचे मुख कोरलेले एक दगड इत्यादी पाहायला मिळतात. दिपमाळे समोरील पायऱ्या उतरुन खाली उतरल्यावर गजलक्ष्मीची ३ फ़ुटी मुर्ती आहे. पायवाटेने थोडे पुढे जाऊन उजवीकडे वळल्यावर मल्लिकार्जुन मंदिर आहे. मंदिराचा कळस कोसळलेला आहे. छत कसेबसे उभे आहे. मंदिराचा सभामंडप २ खांबावर तोललेला आहे . मंदिरासमोर एक वीरगळ आहे. मंदिराच्या पुढे दारु कोठाराची भग्न इमारत आहे.दारु कोठार पाहून पुन्हा मुख्य पायवाटेवर येऊन पुढे गेल्यावर रामेश्वर मंदिर आहे. हे मंदिर त्रिदल प्रकारातले असून त्याला एक मुख्य गर्भगृह व उजव्या आणि डाव्या बाजूला दोन छोटी गर्भगृहे आहेत. सभामंडप चार मुख्य खांबावर व चार अर्ध खांबावर तोललेले आहे. गर्भगृहात पिंड आहे. गर्भगृहाच्या दरवाजाच्या डाव्या बाजूच्या भिंतीला टेकून एक गणेशाची ३ फुटी मूर्ती ठेवलेली...

This historic fort is famous for two things- Shivaji Raje had heard the news of the arrival of the two hundred trained arabian stallions at Bahadurgad He deliberately leaked the news that he was planning to attack Bahadurgad. Intially 2000 men attacked the fort and then chose to retreat with Bahadur Khan chasing with his full might. Luring the mughals away from the fort by well over 20kms, the marathas dissappeared in the thick woods. Meanwhile the remaining 7000 odd maratha contingent attacked the fort, taking away all the gold and horses. Sambhaji Raje along with his wife was also said to be imprisoned here by Diler Khan when he fell out with Shivaji Mharaj. Later after death of Shivaji, in 1689, When Sambhaji Raje was captured at Sangameshwar, he was brought to Bahadurgad, as a prisoner. Sambhaji Raje and Kavi Kalash were subjected to a horrific torture when they did not accept to be converted to Islam. Bahadurgad has been renamed as Dharmaveergad in the memory of Sambhaji raje.

Except for a few monuments and broken down walls and bastions, theres nothing left. As you enter through the arch there is welcoming board and next to it is a...