Kulang Fort — Attraction in Maharashtra

Kulang fort (कुलंग गड ) is located in the Igatpuri area of Nashik district, on the western side of the Kalsubai hill range. This fort is adjacent to the Madangad and Alang forts, all of which were constructed to protect the Nashik-Kalyan ancient commercial road.In 1760 the fort were probably ceded by the Moghuls to the Peshwa along with many other forts in the Nashik region. In 1818 Kulang along with the other nearby forts were captured by the British forces.The British, however did not destroy the steps of this fort.There is a base village Ambevadi or Kurangwadi, from which it takes about two to three hours to reach the fort. The path passes through a dense forest area, the Kalsubai-Harishchandragad Wildlife Sanctuary.There is potable water on the way and plenty of clean water on the fort. There are spacious caves on the fort which could accommodate up to 100 persons. There is no fuel wood on the fort, so it is preferable to carry fuel wood or a gas-stove from the base village.There are few rock cut cisterns and a cave on the fort. There is no significant construction on the fort, except for a Wada made from stone masonry and the ruined main gate. The pathway to the fort is made of rock cut steps. From the top of this fort Kalsubai peak, Patta, Aundha, Madangad Fort, Alang Fort and Ratangad forts are easily visible.The region in and around Kulang Fort experiences hot summers and cold winters and hence, the best time to visit this monumental beauty is from September to December and...

Kulang Fort in Maharashtra is located in Nasik city which is also home to many Forts, it is situated at the height of 1471 meters and was built to protect an ancient commercial road called Nasik-Kalyan road. The Kulang Fort has been constructed during the reign of Mughals, Marathas and under the British. The Kulang Fort today is one of the favorite weekend destinations for trekkers and campers. Though the trek is not so difficult you can boast of conquering a Fort as you have to pass through thrilling routes with dense forests and rugged terrain. Once you reach the top you will come across lush green grassy lawns where you can relax for a moment before exploring further. From the top, you can also enjoy the breath-taking view of nearby Forts.

The Kulang Fort has a second entrance also when you enter from the second entrance you will come across some caves in which the middle cave is the biggest with two large rooms. There are some water tanks near the caves behind which you can see the remains of two big palaces, from where you can see a beautiful hill called ‘Chota-Kulang’ and the reservoir of Wilson Dam. This place is full of scenic beauty which will remain in your memories for a lifetime. The Kulang Fort is well connected by all means of transports which is why traveling from any major city isn’t a problem for almost every tourist. It is indeed a wonderful fort to...

कुलंग गड (Kulang Fort) जिल्हा : नाशिक किल्ल्याची ऊंची : 4825 किल्ल्याचा प्रकार : गिरीदुर्ग डोंगररांग: कळसूबाई श्रेणी : कठीणसह्याद्री मधील अलंग, मदन, कुलंगगड हे दुर्गत्रिकूट चढायला सर्वात कठीण आहे. यातील कुलंगगडावर फक्त पायी चालत जाता येते, तर अलंग, मदनगडावर जाण्यासाठी प्रस्तरारोणाचे तंत्र अवगत असणे व साहित्य असणे आवश्यक आहे. कळसुबाईच्या रांगेमध्ये कुलंग गडाच्या जोडीला अलंग, मदन, पारबगड, रतनगड कळसुबाई असे अनेक किल्ले ठाण मांडुनबसलेले आहेत.

पहाण्याची ठिकाणे : कुलंगचा दुसर्या क्रमांकचा दरवाजा आजही चांगला शाबुत आहे. याची तटबंदी अजुनही चांगल्या स्थितीत उभी आहे. दरवाजातून किल्ल्यावर पोहोचल्यावर एक वाट उजवीकडे वळते. या वाटेने थोडे पुढे गेल्यावर कातळ कड्यामध्येच दोन ते तीन गुहा आहेत. यापैकी सर्वात मधली गुहा मोठी असुन त्याला आत मध्येच दोन दालने आहेत. या गुहा मुक्कामासाठी योग्य आहेत.गुहे जवळच्या पायवाटेने थोडे पुढे गेल्यावर पाण्याची २-३ टाकी लागतात. यातील पहिल्या टाक्यातील पाणी पिण्यासाठी योग्य आहे. ही टाकी बर्यापैकी मोठी असून ती पूर्णपणे कातळात कोरलेली आहेत. या टाक्यांच्या वरील बाजूस २ उध्वस्त वाड्यांचे अवशेष पाहायला मिळतात. या वाड्यांच्या आकारमानावरुन येथे मोठ्या प्रमाणात वस्ती असावी असे वाटते. वाडे पाहून कुलंगच्या पश्चिम टोकावर जायचे. इथे एक मोठा बुरुज आहे. तिथून ‘छोट्या कुलंग’ नावाच्या डोंगराचे दर्शन होते. समोर लांबवर घाटघर गावातून येणारी वाट नजरेस पडते. दूरवर विल्सन डॅमचा जलाशय दिसतो. आता कुलंगचा पश्चिम कडा पाहून दरवाजापाशी यायचे आणि डाव्या हाताची वाट धरायची. पाच मिनीटातच आपण कुलंगवरील दहा टाक्यांच्या समुहापाशी येऊन पोहोचतो. यातील पाणी मात्र पिण्यायोग्य नाही. येथेच कातळात शिवलींग कोरलेले आहे. टाकी पाहून समोरची दिशा धरायची २० मिनीटात आपण कुलंगवरील एका घळीपाशी येऊन पोहचतो. कुलंगच्या या घळीत दुर्गस्थापत्याचा सर्वात मोठा अविष्कार पाहायला मिळतो. या घळीत वरील बाजूने येणार्या धबधब्याचे पाणी अडवून ठेवण्यासाठी बांधारा घातलेला दिसतो. या बांधार्याचे पाणी अडविण्यासाठी वरच्या बाजूस अनेक टाकी बांधलेली दिसतात. जेणेकरुन आधी धबधब्याचे पाणी या टाक्यांमध्ये जमा होईल, मग ही टाकी पूर्ण भरल्यावर त्यातील पाणी बाहेर काढण्यासाठी बांधार्यामधूनच एक वाट काढून दिली आहे. हे पाणी एका गोमुखातून खाली पडते आणि दरीत फेकले जाते. ज्याने कोणी ही सुंदर रचना केली आहे, त्या स्थापत्यकाराचे नाव अज्ञात आहे. किल्ल्यावर रहाणार्यांच्या पाण्याची निकड भागवण्यासाठी ही सोय करण्यात आली होती. हा बंधारा पाहून किल्ल्याच्या पूर्व टोकापाशी जायचे. येथून अलंग आणि मदनचे सुंदर दर्शन होते. दूरवर कळसूबाईचे शिखर आकाशाला गवसणी घालताना दिसते. पश्चिमेकडे रतनगड व बाजूचा खुट्याचा सुळका दिसतो.

पोहोचण्याच्या वाटा :१) घोटीहून १० किमी वर कळसुथे नावाचे गाव आहे. इथेपर्यंत जाण्यासाठी खाजगी जीप, ऑटो ची सुध्दा सोय होते. इथे पाय उतार होऊन आपली पायगाडी चालू करायची. येथुन दोन तासांवर कुलंगवाडी नावाचे गाव लागते.कुलंगवाडी गाव जरी किल्ल्याच्या पायथ्याशीअसले तरी किल्ल्यावर जाण्याचा मुख्य रस्ता कुलंगवाडीपासून दोन तासांच्या अंतरावर चालू होतो. मध्येच एका ओढ्याच्या काठी जंगलामध्ये आंबेवाडी मधून येणारी वाट येऊन मिळते.येथून सर्व वाटा एकत्र होऊन किल्ल्यावर जातात. साधारण दोन तासांच्या चढाईनंतर आपण एका पठारावर पोहोचतो. येथुन चालू होते ती खरी कातळ चढाई. ही वाट म्हणजे कातळामधुन कोरलेल्या पायर्याच आहेत. एका बाजूला कुलंगची दरी आणि उजव्या बाजूस कातळ, मध्येच थोडासामातीचा घसारा अशा तर्हेने साधारण दोन तासाने आपण किल्ल्याच्या पहिल्या दरवाजात पोहोचतो. पहिल्या दरवाज्यापाशी छोटीशी गुहा आहे. इथुन अलंग, मदन आणि कुलंग मधील दरीचे सुंदर दर्शन होते. २) किल्ल्यावर जाणारी दुसरी वाट आंबेवाडी गावातूनजाते. घोटी मार्गे आंबेवाडी गाव गाठण्यास सुमारे एक तास लागतो. घोटीवरुन आंबेवाडीसाठी एसटी बससेवाउपलब्ध आहे. आंबेवाडी गावातून किल्ल्यावर जाण्यासाठी आधी दोन तासांची रपेट करावी लागते आणिमग वाट मध्येच एके ठिकाणी डावीकडे जंगलामध्ये वळते. लक्षात ठेवण्याची खुण म्हणजे इथे एका माणसाच्या आकाराचे मोठे वारुळ आहे. तिथेच कुलंग वाडी वरुन येणारी वाट येऊन मिळते. वाट चुकलो नाही ना हे जाणून घ्यायचे असेल तर वर पहायचे म्हणजे आपणमदन किल्ल्याच्या नेढ्याच्या बरोबर खाली उभे असल्याचे समजते. इथून पुढची वाट वर दिल्याप्रमाणेआहे.

जाण्यासाठी लागणारा वेळ :१) कुलंगवाडीतून ५ तास लागतात,२) आंबेवाडीतून ५ तास लागतात.

सूचना :१) कुलंगगडावर पावसाळ्यात...