Cột đá Chùa Dạm — Local services in Bắc Ninh

Cột đá được đặt tên Lãm Sơn Tự. Tồn tại đến nay đã gần nghìn năm, không còn được nguyên vẹn như thuở ban đầu song vẫn là một công trình tiêu biểu cho điêu khắc thời Lý - nền điêu khắc đặc sắc nhất trong lịch sử mỹ thuật Việt Nam.

Do không còn nguyên bản nên cây cột đá linh thiêng này còn là điều bí ẩn, hấp dẫn khiến rất nhiều nhà nghiên cứu lịch sử cố gắng làm sáng tỏ về ý nghĩa thực sự của nó. Căn cứ là hình dạng, cấu trúc tương đồng, có giả thuyết lại cho rằng cột đá chùa Dạm là chiếc Linga. Nếu dựa vào chi tiết những rãnh dầm, lỗ đá còn nguyên vẹn ở phần trên cùng của cây cột, nhiều người cho đó hẳn phải là lỗ kỹ thuật và trụ đá chắc là phần trụ đỡ cho một kiến trúc là toà sen hay một ngôi chùa nhỏ...

Cột đá cổ thời Lý. Tại thời điểm viếng thăm, di tích không nhận được sự chăm sóc kỹ càng, cỏ mọc tùm lum. Gần đó có cả bia con rùa. Có 2 cách để đến được đây. Một là đi bộ theo bậc thang từ chùa Dạm xuống. Hai là đi theo google maps chỉ. Có điều ô tô không đi lên được, vì đường dốc, hẹp, lên xong không có chỗ quay đầu, chắc phải đi giật lùi 😅. Vẫn lưu ý ở đây có trẻ trâu muốn đạt giải Bát hương vàng nên mọi người đi...

Cột đá nghìn năm tuổi, với những nét trạm tinh tế của người xưa. Nhưng xung quanh để cỏ hoang mọc đầy và hàng cột bảo vệ bằng inox sáng bóng không ăn nhập làm phá vỡ kiến trúc và cảnh quan cổ...