Kadyanda (Cadianda) — Local services in Fethiye

Kadyanda: Zamanda Kaybolan Bir Yolculuk Mart 2020'de Kadyanda'nın antik topraklarına adım attığımda, sadece taşlara değil, binlerce yılın fısıltılarına da dokunduğumu hissettim. Fethiye'den Yeşil Üzümlü'ye uzanan o virajlı yollar, Ecebeli'den güneye kıvrılan stabilize orman yolu... Her kilometre beni geçmişe bir adım daha yaklaştırıyordu. O 8 kilometrelik yol, sadece coğrafi bir mesafe değil, aynı zamanda ruhumda yankılanan bir zaman tüneliydi. Likçe kitabelerde "Kadawanti" olarak okunan bu ismin, -nd takısıyla M.Ö. 3. bin yıllara uzandığı söylendiğinde içimi bir hayranlık kapladı. Ne muhteşem bir miras! Yüzeydeki en eski kalıntılar M.Ö. 5. yüzyıla kadar gitse de, o eski ruh, o kadim enerji her taşta hissediliyordu. Kentin etrafını saran sur duvarları, dik yamaçlara inatla tutunan o devasa yapılar... Sanki Kadyanda, zamanın ve doğanın tüm zorluklarına rağmen ayakta kalmaya yemin etmişti. Özellikle güneydeki sağlam kalmış surlar, geçmiş medeniyetlerin azmine ve mühendislik dehasına birer şahit gibi duruyordu. Hellenistik Dönem'e ait poligonal sur duvarları, tiyatronun heybetli istinatgahı... Her bir taşı ustalıkla işlenmiş, adeta bir sanat eseri gibiydi. Roma döneminde bile onarılarak kullanılmış bu tiyatroda oturup, binlerce yıl önce burada yankılanan kahkahaları, alkışları, trajedileri hayal ettim. Belki de bir zamanlar burada bir gladyatör dövüşünü izleyen kalabalığın coşkusunu, ya da bir şairin dizeleriyle büyülenen sessizliği. Nekropol alanı, kentin güneyinde, surların dışında... Burada yatanlar kimlerdi acaba? Hangi hayatların son duraklarıydı bu sessiz taş mezarlar? Her birinin ardında anlatılmayı bekleyen bir hikaye, yaşanmış bir ömür vardı sanki. Ve o sarnıçlar... Stadion'un doğusunda, yerin altında bir labirent gibi uzanan dört büyük sarnıç. Antik dönemde suyun ne denli değerli olduğunu, yaşamın bu kadim kent için ne kadar önemli olduğunu fısıldıyordu bana. Kadyanda'daki yapı kalıntılarının çoğu Roma Dönemi'ne ait olsa da, bu kent M.S. 7. yüzyıla kadar yaşamış, nefes almıştı. Hamamlar, koşu pisti, agora, kim bilir hangi tanrıya adanmış o tapınak ve sivil yapıların izleri... Tüm bunlar Kadyanda'nın sadece bir ören yeri değil, tam teşekküllü, canlı, nefes alan bir şehir olduğunu gösteriyordu. Mart 2020'deki o ziyaretim, sadece tarihi bir gezi değildi benim için. Kadyanda, kalbime dokunan, ruhumu besleyen bir deneyimdi. Geçmişin gölgesinde yürümek, o eski uygarlıkların izlerini sürmek, zamanda kaybolmak... Oradan ayrılırken, sadece anılarla değil, aynı zamanda geçmişin bilgeliği ve insanlığın kalıcı mirasıyla dolu bir ruhla döndüm. Kadyanda, bende sadece bir antik kent olmaktan öte, zamana meydan okuyan, sessizce varlığını sürdüren, hikayeleriyle bizi bekleyen bir ruh olarak yaşamaya...

Otoparktaki haritada "You are here" diye gösterilmediği için,neyin nerede olduğunu anlamak mümkün olmuyor;mecburen yürüyerek keşfetmek gerekiyor. Ancak yürüme rotası çok bariz bir şekilde belirlenmiş ve görülmesi gereken heryere uğranabiliyor. Otopark tuvaletinin önünde başlayan patika boyunca toplamda yaklaşık 1,5 km kadar bir mesafe (yarısı hafif tırmanış,¼'ü düzlük ve en son ¼'ü iniş) yürümekle,geniş bir daire çizilip,tekrar otoparka dönülüyor. Yer yer oklarla da belirtilmiş gidiş yönü. Varılan yerlerde stoa,agora,stadyum,exedra,tapınak vs. şeklinde levhalar var. Ören yeri ile çam ormanı içiçe geçmiş,ancak yürüyüşe engel olacak bir durum söz konusu değil. Eğer zaman kısıtlıysa ve sadece tiyatroyu görmek isterseniz,otoparktaki tuvaletin 10 m kadar arka-yukarısındaki (otoparktaki bilgilendirme levhasını okuyorsanız,180° tam arkanıza dönün,hemen göreceksiniz) sarı renkli trafo binasının yanındaki yolu 10 dakika kadar tırmanmanız gerekecektir,ki bunun yarısı merdivenimsi bir rampadan oluşuyor. Ancak tiyatro harika...Görmeğe değer. Sahnenin 2 yanındaki duvarlardaki birbirlerini kilitleyen formda yapılmış taşlar ise tipik bir Roma mimarisi işçiliği...Ama eğer zamanınız varsa,otoparktan oklar istikametinde gidip,yaklaşık 45~60 dakikada tüm şehri dolaşmanızı tavsiye ederim. Bir yandan şehrin konumu,kurulumu ve antik dönemdeki yaşamla ilgili sorular insanın kafasını meşgul ederken,diğer yandan etrafın doğal güzelliği ve mimarinin tabiatla uyumu, insanoğlundaki tutkunun sadece bu yüzyıla ait birşey olmadığını anlamamızı sağlıyor. Hayran olmamak...

Do not try to go there with a car. It is on top of a mountain. Partial dirt/ gravel road is barely wide enough for one car barely. One wrong move and you will fall from a thousands of feet....